'Το εργαστήρι του συνθέτη'
με τον Ιωσήφ Βαλέτ
Με επίκεντρο τη δημιουργική διαδικασία, θα εξερευνήσουμε τη σχέση του πιάνου με τις παραστατικές τέχνες και θα ανακαλύψουμε σύγχρονες τεχνικές σύνθεσηςκαι ερμηνείας σύντομων έργων για πιάνο (σημειογραφία, ρυθμικά μοντέλα, κατασκευή συγχορδιών και clusters, ερμηνεία στο εσωτερικό του πιάνου κ.α.) – από την πρώτη ιδέα μέχρι την ολοκληρωμένη καλλιτεχνική παρουσίαση.
Οι ενεργοί συμμετέχοντες θα έχουν τη δυνατότητα να τελειοποιήσουν ένα δικό τους πιανιστικό έργο με σύγχρονα συνθετικά εργαλεία ή να συνθέσουν μία πιανιστική μινιατούρα/σύντομο μουσικό απόσπασμα, συμβάλλοντας στην δημιουργία ενός ομαδικού πολυσυλλεκτικού έργου (πιανιστικό κολάζ). Οι δημιουργίες των μαθητών θα παρουσιαστούν στο τέλος του εργαστηρίου.
Οδηγίες για τη σύνθεση πιανιστικής μινιατούρας ή σύντομου μουσικού αποσπάσματος
Στο πιάνο και στη μουσική γενικότερα, το VERSE είναι η αφήγηση που ξετυλίγεται με κανονικότητα και πρόθεση να ειπωθεί κάτι κατανοητό. Οι φράσεις είναι σαφείς, με περιοδικότητα και αναγνωρίσιμη δομή. Ο χρόνος οργανώνεται με σαφήνεια μέσα στο μέτρο, σε παραδοσιακή παρτιτούρα, όπου η ροή της μουσικής ακολουθεί μια λογική διαδοχή. Η αρμονία στηρίζεται σε τονικό κέντρο ή σε τροπικά μοντέλα· οι φράσεις έχουν μια κατεύθυνση, κινούνται προς ένα σημείο κατάληξης. Η υφή είναι και διαγράφει το περίγραμμα, όπου κάθε ήχος έχει θέση και ρόλο μέσα στη συνοχή του συνόλου.
Από την άλλη, το UNVERSE είναι η αποδόμηση του λόγου· η μετάβαση από την αφήγηση στο αφηρημένο. Η δομή ανατρέπεται και η κανονικότητα παύει να λειτουργεί ως άξονας. Ο χρόνος αιωρείται: ελεύθερος ρυθμός, τμήματα χωρίς μέτρο, χρονικές μετατοπίσεις φθόγγων και παύσεων χωρίς λειτουργική θέση συγκροτούν ένα πεδίο όπου η γραφική παρτιτούρα αντικαθιστά την παραδοσιακή σημειογραφία. Η υφή βασίζεται σε μικροκινήσεις και στασιμότητα, σε θόλωση και σε ασυνεχές· οι διευρυμένες τεχνικές μετατοπίζουν το κέντρο βάρους από τη νότα στο ηχόχρωμα. Glissandi, clusters, κλειστές χορδές, εφέ μέσα στο πιάνο και στοιχεία θορύβου διαμορφώνουν έναν ήχο που δεν “λέει”, αλλά υπαινίσσεται.
Πάνω σε αυτό το δίπολο θα κινηθούν οι αναζητήσεις στο ‘εργαστήρι του συνθέτη’ κατά το 1ο φεστιβάλ πιάνου μουσικών σχολείων ‘ΠιανΟραμα’
``````````````````````````````````````
Παραμύθι μύθι μύθι…»
με τον Δημήτρη Καρύδη
Σε αυτό το βιωματικό εργαστήρι, θα γνωρίσουμε κομμάτια για πιάνο της Ρίκας Δεληγιαννάκη, μιας ξεχωριστής παιδαγωγού και συνθέτριας από το Ηράκλειο, που καταφέρνει να ενώνει την παράδοση με τη σύγχρονη δημιουργία με τρόπο φρέσκο και εμπνευσμένο.
Ο διεθνώς αναγνωρισμένος Ηρακλειώτης πιανίστας Δημήτρης Καρύδης (Mc, DMA, Διευθυντής Κλασικών Σπουδών στο Morley College, Λονδίνο) υπό τη μορφή του ‘lecture recital’ θα μας ταξιδέψει σε έναν μαγικό κόσμο, όπου τα παραμύθια μπλέκονται με μουσικές, λαϊκές παραδόσεις, αρώματα, γεύσεις και ιστορίες γεμάτες φαντασία.
Στο τέλος, οι μαθητές που θα συμμετέχουν ενεργά στο εργαστήρι θα παρουσιάσουν δικά τους κομμάτια από τα άλμπουμ «Πιανεύκολο» και «Το γυάλινο ρόδι», και θα έχουν την ευκαιρία να δημιουργήσουν τη δική τους πρωτότυπη ηχοϊστορία – ένα μικρό μουσικό παραμύθι φτιαγμένο από τους ίδιους!
Οδηγίες μελέτης για μικρούς και μεγάλους πιανίστες
με τον Κωνσταντίνο Δεστούνη
Είναι η καθημερινή μελέτη μας στο πιάνο πάντα αποδοτική και αποτελεσματική; Αν όχι, πώς μπορεί να γίνει;
Ο Κωνσταντίνος Δεστούνης μας εισάγει στη μεθοδολογία του, από την πρώτη επαφή με ένα νέο κομμάτι μέχρι και τη δημόσια εκτέλεσή του.
Αναλύονται τα στάδια και οι τεχνικές εκμάθησης της παρτιτούρας, επίλησης τεχνικών ζητημάτων, απομνημόνευσης και προετοιμασίας για δημόσια εκτέλεση.
``````````````````````````````````````
Le concert, c'est moi
Η ιστορία του ρεσιτάλ πιάνου
Του Τίτου Γουβέλη
Το ρεσιτάλ πιάνου, ως ιδιαίτερος συναυλιακός θεσμός, γεννήθηκε στις αρχές του 19ου αιώνα και στο πέρασμα του χρόνου πέρασε μέσα από πολλές μεταλλάξεις της μορφής και του περιεχομένου του. Το εργαστήρι αυτό επιχειρεί να παρουσιάσει με ιστορικά τεκμηριωμένο τρόπο τους σημαντικούς σταθμούς εξέλιξης του ρεσιτάλ πιάνου, στρέφοντας παράλληλα το ενδιαφέρον του τόσο στα εκάστοτε κοινωνικά δεδομένα όσο και στην κατασκευαστική εξέλιξη του ίδιου του οργάνου μέχρι να λάβει τη μορφή που έχει σήμερα. Η παρουσίαση επενδύεται επιπλέον και με ενδιαφέροντα ακροάματα, άμεσα σχετιζόμενα με το ξετύλιγμα του ιστορικού νήματος. Φιλοδοξία του εργαστηρίου είναι να απευθυνθεί τόσο σε νέους σπουδαστές του πιάνου όσο και σε επαγγελματίες μουσικούς και να τους αποκαλύψει πτυχές μίας ιστορίας εν πολλοίς άγνωστης, με σκοπό να εξηγήσει και να φωτίσει το σήμερα: να εξηγήσει και να σχολιάσει πρακτικές των καλλιτεχνών και του κοινού, να διευρύνει τους αισθητικούς ορίζοντες και να προσφέρει επιλογές δράσης και σκέψης – και όλα αυτά χωρίς διάθεση διδακτισμού αλλά με άμεση επικοινωνία και διάδραση με το ακροατήριο. Η παρουσίαση υπογράφεται από τον Τίτο Γουβέλη, πιανίστα, καθηγητή, υπεύθυνο προγραμμάτων της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών, ραδιοφωνικό παραγωγό του Γ’ Προγράμματος και τακτικό ομιλητή σε εισαγωγικές ομιλίες πριν από συναυλίες.
``````````````````````````````````````
«Βασικές αρχές και προτάσεις διδακτικών δραστηριοτήτων για αρχάριους μαθητές» - Παρουσίαση του εκπαιδευτικού e-book για την Παιδαγωγική του πιάνου (Κάλλιπος, Ανοικτές ακαδημαϊκές Εκδόσεις)
της Αθηνάς Φυτίκα
Η παρουσίαση θα εστιάσει στο βιβλίο «Βασικές αρχές και προτάσεις διδακτικών δραστηριοτήτων για αρχάριους μαθητές», το οποίο παρέχει τόσο θεωρητική όσο και εφαρμοσμένη γνώση στον τομέα της παιδαγωγικής του πιάνου. Απευθύνεται σε φοιτητές, σπουδαστές, καθώς και σε νέους και έμπειρους εκπαιδευτικούς.
Το περιεχόμενο επικεντρώνεται στη διδασκαλία αρχάριων μαθητών — από το πρώτο τους ξεκίνημα έως τα αρχικά στάδια εκμάθησης του οργάνου — ανεξαρτήτως ηλικίας και εκπαιδευτικού πλαισίου. Κάθε κεφάλαιο συνδυάζει ένα στέρεο θεωρητικό υπόβαθρο με πρακτικό προσανατολισμό, περιλαμβάνοντας αναφορές σε μαθησιακούς τύπους, σε κινητικές και αντιληπτικές δεξιότητες ανά ηλικιακή βαθμίδα, καθώς και στον εντοπισμό ειδικών μαθησιακών ιδιαιτεροτήτων, προάγοντας έτσι τον καθολικό σχεδιασμό της διδασκαλίας του πιάνου.
Η ανάλυση των μαθησιακών στόχων — τόσο μουσικών όσο και κινητικών — σε συνδυασμό με τη διερεύνηση των διδακτικών προκλήσεων σε διαφορετικές ηλικίες και εκπαιδευτικά περιβάλλοντα, διασφαλίζει μια ολοκληρωμένη θεωρητική κατάρτιση των χρηστών του συγγράμματος για τη μελλοντική τους διδακτική δραστηριότητα.
Υιοθετώντας μια ολιστική προσέγγιση, το βιβλίο διευκολύνει την εξοικείωση με ένα ευρύ φάσμα μεθόδων και εγχειριδίων για αρχάριους, καθώς και με ποικίλες παιδαγωγικές προσεγγίσεις τυπικής, μη τυπικής και άτυπης μάθησης, συμπεριλαμβανομένων και ψηφιακών εφαρμογών.
Δεδομένου ότι η σύγχρονη παιδαγωγική του πιάνου υπερβαίνει την ανάπτυξη της τεχνικής και την εκμάθηση ρεπερτορίου, ενσωματώνοντας πεδία όπως η ακουστική αγωγή, η prima vista, ο αυτοσχεδιασμός και η ομαδική διδασκαλία, τα πεδία αυτά αποτελούν κεντρικούς άξονες του συγγράμματος.
Ιδιαίτερη έμφαση στην παρουσίαση θα δοθεί στη δυνατότητα πρακτικής εφαρμογής των θεωρητικών εννοιών, μέσα από την παρουσίαση ενδεικτικών σχεδίων μαθημάτων και δραστηριοτήτων, με στόχο την ολιστική ανάπτυξη των μουσικών δεξιοτήτων των νέων πιανιστών στο πλαίσιο των μουσικών σχολείων.
Περίληψη:
Η παρουσίαση εστιάζει στο βιβλίο «Βασικές αρχές και προτάσεις διδακτικών δραστηριοτήτων για αρχάριους μαθητές», το οποίο συνδυάζει θεωρητική και εφαρμοσμένη γνώση στην παιδαγωγική του πιάνου.
Απευθύνεται σε φοιτητές και εκπαιδευτικούς, καλύπτοντας τη διδασκαλία αρχαρίων από το αρχικό στάδιο έως τα πρώτα χρόνια εκμάθησης, ανεξαρτήτως ηλικίας και πλαισίου. Το έργο ενσωματώνει σύγχρονες παιδαγωγικές προσεγγίσεις, εξετάζοντας μαθησιακούς τύπους, κινητικές και αντιληπτικές δεξιότητες, καθώς και ειδικές μαθησιακές ιδιαιτερότητες, προάγοντας τον καθολικό σχεδιασμό της διδασκαλίας.
Παράλληλα, αναλύονται οι μαθησιακοί στόχοι (μουσικοί και κινητικοί) και οι διδακτικές προκλήσεις σε ποικίλα εκπαιδευτικά περιβάλλοντα. Με ολιστική προσέγγιση, παρουσιάζεται ένα ευρύ φάσμα μεθόδων και μορφών μάθησης (τυπικής, μη τυπικής και άτυπης), συμπεριλαμβανομένων ψηφιακών εργαλείων.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην πρακτική εφαρμογή των θεωρητικών αρχών, μέσω ενδεικτικών σχεδίων μαθημάτων και δραστηριοτήτων που στοχεύουν στην ολοκληρωμένη ανάπτυξη των μουσικών δεξιοτήτων των αρχάριων πιανιστώνστο περιβάλλον των μουσικών σχολείων.